Koło Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich istniejące przy Centralnej Bibliotece Rolniczej oraz Zespół Historyczno Pamiętnikarski przy Oddziale Warszawskim Stowarzyszenia zorganizowały wieczór wspomnień poświęcony Wandzie Sampolskiej i Zbigniewowi Dobrowolskiem, bibliotekarzom wielce zasłużonym dla kultury polskiej.

Szóstego grudnia w Sali Odczytowej CBR zgromadziło się około 50 osób. Spotkanie otworzył dyrektor CBR, dr Ryszard Miazek. Podkreślił znaczenie powołania bibliotekarskiego dla rozwoju kultury, konieczność zachowania w pamięci postaw osób zasłużonych na tym polu i czerpania z ich działalności wzorów postępowania w obecnych czasach.

Jadwiga Ratus z CBR przedstawiła życiorys Wandy Sampolskiej, która od 1956 do 1969 r. była pracownikiem naszej Biblioteki. Życiorys Zbigniewa Dobrowolskiego, pracującego w CBR w latach1967-1981, zreferowała Janina Jagielska, przewodnicząca Zespołu Historyczno Pamiętnikarskiego SBP. Uczestnicy spotkania dzieli się wspomnieniami związanymi z Wandą Sampolską i Zbigniewem Dobrowolskim.

Wanda Halina Sampolska z domu Węgorzewska urodziła się 6 czerwca 1906 r. w Peczarze (pow. Niemirów) na Ukrainie (p. Wanda dodawała, że było to Podole Rosyjskie). Ojciec Tadeusz Węgorzewski był inżynierem-architektem i prowadził roboty budowlane w Ordynacji Teplicko - Sitkowskiej. Matka Wincentyna z Michalikowskich zajmowała się domem i wychowywaniem dzieci. P. Wanda miała dwie siostry Marię i Jadwigę oraz dwóch braci Adama i Zygmunta.

W styczniu 1914 r. rodzice przenieśli się do Lublina gdzie w 1916 r. wstąpiła do I klasy Gimnazjum im. Kunickiego. W latach 1917-1921 uczęszczała do Gimnazjum Olgi Filippi Żychowiczowej we Lwowie. W 1925 r. ukończyła 8 klasę Gimnazjum im. Heleny Czarnieckiej w Lublinie. Należy dodać, że otrzymała najlepsze świadectwo w całym Lublinie.

Po wyjściu za mąż przeniosła się do Warszawy i rozpoczęła naukę w Państwowym Pedagogium im. W. Nałkowskiego. Wówczas dyrektorem Pedagogium był Władysław Spasowski. Ukończyła je w 1930 r. i w tymże roku zapisała się na Uniwersytet Warszawski na filologię polską. Z powodów rodzinnych nie ukończyła studiów. Przez siedem lat pracowała społecznie w świetlicach robotniczych prowadząc tam biblioteki i opiekując się dziećmi podczas wyjazdów kolonijnych.

Praca w bibliotece bardzo Jej odpowiadała, dlatego też w 1938 roku ukończyła Prywatną Jednoroczną Koedukacyjną Szkołę Bibliotekarską Zarządu Miejskiego m.st. Warszawy i od 1.08.1938 r. podjęła pracę w Ministerstwie Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego w charakterze bibliotekarki. Pracowała pod kierunkiem Antoniego Stolarskiego do września 1939 r. Pierwsze lata wojny do września 1941 r. przebywała na wsi w Meszczach, pracując w gospodarstwie swojego brata adiunkta nadleśnictwa Piotrków Trybunalski.

Nowy rozdział w Jej życiu rozpoczął się w listopadzie 1941 r., kiedy podjęła pracę w Bibliotece im. H. Łopacińskiego w Lublinie. "Była jednym z filarów tej biblioteki, odpowiedzialnym za organizację i sprawy gospodarcze placówki, a dla młodych adeptek zawodu stała się nauczycielką i opiekunką. W krotochwilnym "Przewodniku Bibliograficznym, dział bibliotekarstwo za rok 1942" koleżanki napisały o Niej: Sampolska Wanda. Miej serce i patrz w serce, czyli rządy silnej ręki, złośliwego języka i miękkiego serca. Z biblioteki zwolniła się 31 maja 1944 r. Ponownie podjęła pracę w maju 1945 r. jako kierowniczka Miejskiej Biblioteki Publicznej w Lublinie, gdzie przepracowała rok, dając się poznać jako dobry organizator".

W maju 1946 r. na propozycję Ministerstwa Oświaty objęła stanowisko wizytatorki w Kuratorium Okręgu Szkolnego Warszawskiego, w Referacie Bibliotek. Wizytowała biblioteki powszechne i szkolne w Warszawie i woj. warszawskim do końca marca 1948 r., kiedy to ze względów rodzinnych i mieszkaniowych przeniosła się do Puław. Tam od 1.04.1948 r. podjęła pracę w Bibliotece Państwowego Instytutu Naukowego Gospodarstwa Wiejskiego, a po jego reorganizacji od 01.01.1951 r. w Bibliotece Centralnego Instytutu Rolniczego na stanowisku zastępcy kierownika Biblioteki. Kontynuatorką Biblioteki CIR-u jest powołana 12 listopada 1955 r. Centralna Biblioteka Rolnicza w Warszawie z Oddziałami w Puławach i Bydgoszczy. Pani Wanda z doskonałą znajomością łaciny oraz języka niemieckiego i rosyjskiego stała się "filarem" oddziału w Puławach. W połowie 1956 r. dyrekcja CBR wystąpiła do ówczesnego Ministra Rolnictwa L. Rzendowskiego o zgodę na zwolnienie między innymi p. Wandy Sampolskiej od wymagań kwalifikacyjnych i mianowanie Jej na stanowisko kustosza. Oto krótka motywacja tej prośby: "Pani Wanda Sampolska jako wieloletnia bibliotekarka ma duże osiągnięcia na drodze rozwoju kultury i nauki oraz ich upowszechniania. Ostatnio ma duże osiągnięcia na polu bibliografii. Jest bardzo ofiarnym i oddanym pracownikiem mogącym służyć innym za wzór". Minister przychylił się do wniosku i P. Wanda otrzymała tytuł kustosza. Można powiedzieć, że tu zamyka się puławski okres działalności p. Wandy. Powojenny okres lubelsko, warszawsko, puławski to nie tylko praca w bibliotece, ale także działalność społeczna w różnego rodzaju organizacjach.

W Warszawie była sekretarzem Koła Zawiązku Bibliotekarzy i Archiwistów Polskich. Brała aktywny udział w pracach ówczesnych Związków Zawodowych. W Puławach była sekretarzem Koła Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego PTTK, przewodniczącą komitetu członkowskiego Stowarzyszenia Spożywców "Pomoc", a także przewodniczącą Koła PCK. Od 1.09.1956 r. otrzymała przeniesienie służbowe do CBR w Warszawie, gdzie objęła stanowisko kierownika Działu Księgozbioru i Bibliografii.

"Do jej obowiązków należało między innymi ogólne kierownictwo nad pracą dotyczącą sporządzania retrospektywnej bibliografii rolniczej. Ustalanie planów bibliografii i dobór materiałów. Układ bibliografii obejmujący: kompozycję całości, układ zrębu głównego, układ wewnętrzny, zasady szeregowania, indeksy. Klasyfikacja materiałów. Korekta opisów. Praca nad przygotowaniem całości bibliografii do druku, a także informacja bibliograficzna".

O tym jak wysoko była oceniana jej praca w CBR świadczy następująca opinia z tego okresu: " Wanda Sampolska jest bibliotekarzem z powołania. Szczególne zainteresowanie przedmiotem, duża wiedza i stałe jej pogłębianie, znajomości literatury rolniczej stawiają W. Sampolską w rzędzie najlepszych specjalistów i autorytetów w tej dziedzinie w kraju. Jest ona autorem szeregu bibliografii, zwłaszcza z zakresu bibliografii rolniczej. Opracowaniem i wydaniem bibliografii za lata 1945-1957 zapoczątkowała pionierską działalność w dziedzinie sporządzania krajowej bibliografii piśmiennictwa rolniczego.

Jako specjalista wysokiej klasy, od szeregu lat bierze udział w pracach Państwowego Ośrodka Kształcenia Korespondencyjnego Bibliotekarzy. Szkoli młode kadry, organizuje i prowadzi w oparciu o CBR praktyki dla około 20 osób rocznie. Jej zasługą jest między innymi twórczy współudział w organizacji i postawieniu CBR na poziomie podobnych placówek tego typu na świecie. Jest pracownikiem bardzo zdolnym, ofiarnym, oddanym i wzorowo spełniającym swoje obowiązki zarówno jako bibliotekarz i jako zwierzchnik. Jako wieloletnia przewodnicząca Rady Zakładowej wykazała duże umiejętności społecznego działania".

O Jej społecznikowskiej pasji świadczą wszystkie poczynania mające na celu pomóc tym, którzy tej pomocy potrzebowali, a także zacieśnianie więzów międzyludzkich. Na terenie Biblioteki organizowała sylwestra, ostatki, andrzejki, zorganizowała także kuchenkę dla samotnych tzw.: "Bar Sampolski", gdzie były gotowane zupy dla pracowników. Brała aktywny udział w wszelkiego rodzaju akcjach organizowanych przez Ministerstwo Rolnictwa, jak wyjazd na żniwa czy wykopki. Z jej inicjatywy powstała też "chwilówka", swego rodzaju koleżeńska kasa zapomogowa, skąd można było w krytycznej sytuacji pożyczyć na krótko niewielką kwotę pieniędzy.

Zajęła się też niewidomym chłopcem organizując dla niego lektorów i pomagając w nauce, do czasu zdania matury i ukończenia przez niego wyższych studiów historycznych. Jej mieszkanie, (jako, że mieszkała w oficynie biblioteki) było otwarte dla każdego, kto miał jakieś problemy osobiste, lub był spoza Warszawy i potrzebował zatrzymać się na krótko. Tam znalazł radę i pomoc.

O Jej autorytecie bibliografa świadczy między innymi fakt wysłania Jej w 1963 r. do Związku Radzieckiego w celu wzięcia udziału w rozmowach na temat unifikacji metody opracowywania bibliografii literatury fachowej w rolnictwie. Należy dodać, że pod Jej redakcją wydano kolejne roczniki Bibliografii Polskiej Piśmiennictwa Rolniczego.

Mimo próśb i nalegań ze strony Dyrekcji o zmianę decyzji przejścia na emeryturę p. Wanda stanowczo odmówiła i z dniem 31 marca 1969 r. odeszła z pracy w Bibliotece poświęcając się rodzinie. Wyjechała na 3 lata do Puszczy Boreckiej (pow. Węgorzewo), gdzie Jej brat Adam był kierownikiem Ośrodka Hodowli Żubrów.

Po powrocie do Warszawy w dalszym ciągu mieszkała w oficynie Biblioteki, tak że "miała na nią oko przez 24 godziny na dobę". W tym czasie często odwiedzała Bibliotekę, spotykała dawne koleżanki, trochę porozmawiała, korzystała z Czytelni (ciągle nad czymś pracowała, pisała, recenzowała prace dotyczące Puław).

Pamiętam Ją jako drobną, żywą i zawsze uśmiechniętą starszą panią. Z Krakowskiego Przedmieścia wyprowadziła się na ul. Przechodnią (było to w czasie, kiedy p. Piasecka Johnson chciała wykupić Bibliotekę) w latach 80-tych. Od tamtej pory jej kontakty z Biblioteką były sporadyczne. Dawne koleżanki, też już odeszły na emerytury i p. Wanda miała coraz mniej znajomych w Bibliotece. Przez następne lata wiodła ciche życie rodzinne, coraz bardziej osamotniona po śmierci najbliższych. Dlatego pod koniec lat 90-tych opuściła Warszawę i przeniosła się do Iławy, aby być bliżej bratanicy, z którą była uczuciowo bardzo związana. Mieszkała sama, nie szukała rozgłosu, ale pamiętała o swoich dawnych koleżankach, znajomych. Chętnie prowadziła z nimi długie rozmowy telefoniczne lub prowadziła korespondencję. Zawsze pamiętała o ich imieninach i świętach. Zmarła 9 sierpnia 2004 r. w Iławie. Pochowana została na Starych Powązkach w Warszawie (kw. 100? naprzeciwko grobu G. Przemyka.)

Zbigniew Dobrowolski urodził się 4 sierpnia 1920 r. w Warszawie. W 1939 r. ukończył Gimnazjum im. A. Kreczmara w Warszawie. W latach okupacji pracował jako robotnik rolny, udzielając w międzyczasie lekcji prywatnych w zakresie szkoły podstawowej. Działał w Ruchu Oporu. Brał udział w powstaniu Warszawskim jako harcmistrz Kompanii Harcerskiej AK Batalionu "Gustaw" - pseudonim "Cień". Podczas wybuchu czołgu-pułapki u zbiegu ulic Kilińskiego i Podwale, 13 sierpnia 1944 r. został ciężko ranny. W 1942 r. ukończył kurs Państwowej Szkoły Higieny i od stycznia 1943 r. do stycznia 1945 r. pracował jako dezynfektor, a następnie jako kontroler zdrowia w powiecie warszawskim i w powiecie grójeckim.

W 1947 r. wstąpiła na Uniwersytet Warszawski - Wydział Filozoficzno-Społeczny, który ukończył w 1952 r. uzyskując stopień magistra filozofii w zakresie pedagogiki. Cały okres studiów pracował zawodowo: 1 rok w charakterze referenta socjalnego, 3 lata jako nauczyciel w warszawskich szkołach podstawowych - 1 rok w Szkole Nr 97, 2 lata w szkole Podstawowej w Zaciszu.

Prace zawodową w bibliotekarstwie rozpoczął 15 września 1954 r. w Bibliotece Publicznej m.st. Warszawy jako starszy bibliotekarz, początkowo w Dziale Zasadniczym przy opracowaniu alfabetycznym druków zwartych, a po 9 miesiącach został przeniesiony do Działu Bibliologii, gdzie pełnił obowiązki Kierownika Oddziału - Czytelni Bibliologicznej i bibliografa. Przez kolejne półtora roku pracował w Ośrodku Instrukcyjno-Metodycznym Bibliotek dla dorosłych. Prowadził akcję doskonalenia kadr bibliotekarskich, był odpowiedzialny za program i przebieg szkolenia bibliotekarzy, przygotowywał projekty pomocy metodycznych. Zajmował się też oprowadzaniem wycieczek po Bibliotece, zapoznając uczestników z historią, organizacją i metodami pracy Biblioteki. Prowadził też lekcje biblioteczne. Organizował praktyki studentów i uczestników kursów bibliotekarskich.

Pracował dodatkowo w Państwowym Ośrodku Kształcenia Korespondencyjnego Bibliotekarzy w Warszawie, gdzie pełnił funkcję kierownika punktu konsultacyjnego. W okresie pracy w Bibliotece Publicznej m.st. Warszawy uzyskał kwalifikacje zawodowe kończąc: 80 godzinny Kurs Bibliograficzny, zorganizowany przez SBP w 1955 r., roczny Kurs Korespondencyjny dla Pracowników Bibliotek Fachowych, powołany przez Ministerstwo Kultury i Sztuki w 1955 r., 36 godzinny kurs z zakresu klasyfikacji dziesiętnej - wyższego stopnia, przy Bibliotece m.st. Warszawy. Pracę w Bibliotece Publicznej m.st. Warszawy zakończył 31 lipca 1961 r.

Z dniem 1 sierpnia 1961 r. objął stanowisko Kierownika Sekcji, a następnie Wydziału Druków Zwartych i Bibliotek Terenowych NOT w Bibliotece Głównej Naczelnej Organizacji Technicznej. Doskonalił swoje kwalifikacje zawodowe uczestnicząc m. in. w 200 godzinnym Kursie dla Bibliotekarzy Bibliotek Naukowych, zorganizowanym przez Stowarzyszenie Bibliotekarzy Polskich w 1962 r. Z dniem 1 lutego 1965 r. powierzono mu obowiązki zastępcy kierownika Biblioteki Głównej NOT, które pełnił do czasu rozwiązania umowy o pracę, tj. do 28 lutego 1967 r.

20 listopada 1968 r. Państwowa Komisja Egzaminacyjna dla Bibliotekarzy Dyplomowanych przy Ministrze Oświaty i Szkolnictwa Wyższego uznała dorobek zawodowy Zbigniewa Dobrowolskiego i przyznała mu prawo do tytułu bibliotekarza dyplomowanego. 1 stycznia 1974 r. został przeszeregowany na stanowisko starszego kustosza dyplomowanego.

W czerwcu 1974 r. Minister Kultury i Sztuki powołał Zbigniewa Dobrowolskiego na członka Państwowej Rady Bibliotecznej. Od września 1980 r. został przeniesiony na stanowisko kierownika Pracowni Katalogów i Informacji Bibliotecznej, a następnie kierownika Pracowni Informacji w Zakładzie Bibliografii i Informacji.

Z dniem 1 lipca 1957 r. obejmuje stanowisko kierownika wymienionego Punktu Konsultacyjnego POKKB. Przez 18 lat prowadzi wiele kursów korespondencyjnych dla pracowników bibliotek fachowych, szkolnych, powszechnych. Poza funkcją kierownika był także nauczycielem nauki o książce i bibliotece oraz metodyki pracy z czytelnikami. Pełnił funkcję przewodniczącego Państwowej Komisji Egzaminacyjnej.

W podziękowaniu za wieloletnią współpracę dyrektor POKKB, dr Kazimiera Ankudowiczowa, w liście skierowanym do Zbigniewa Dobrowolskiego - 28.X.1974 r., podkreśla jego zasługi w przygotowywaniu słuchaczy do zawodu bibliotekarskiego. "Dzięki Pana fachowej wiedzy pedagogicznej oraz troskliwej opiece nad słuchaczami ponad 1646 osób legitymuje się dyplomem ukończenia kursów kwalifikacyjnych POKKB."

Przez cały okres pracy w bibliotekarstwie, począwszy od Biblioteki Publicznej m.st. Warszawy, Biblioteki Głównej NOT i Centralnej Biblioteki Rolniczej - prowadził praktyki dla studentów bibliotekoznawstwa i informacji naukowej - UW, Uniwersytetu Wrocławskiego, Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Krakowie, Państwowej Szkoły Dokumentacji Naukowo-Technicznej.

Na zlecenie CINTE opracował m. in.:

"Wnioski programowe w zakresie problematyki bibliotek fachowych dla studium kulturalno-oświatowego - kierunek bibliotekarski". Zostały one zaopiniowane przez pracownika naukowego Katedry Bibliotekoznawstwa dr Aleksandrę Niemczykową i przyjęte do realizacji.
"Pomoce naukowe dla potrzeb dydaktycznych w zakresie nauki o książce, bibliografii i bibliotekarstwa". Referat ten przetłumaczony na język rosyjski był jednym z materiałów Konferencji Szkoleniowej krajów RWPG we wrześniu 1965 r. W 1966 r. zmieniony i dostosowany do potrzeb kursów polskiej służby inte - wyszedł jako odrębna praca w Materiałach Szkoleniowych CIINTE.

Równolegle z pracą zawodową niemal od początku zajmował się pracą społeczną. W Stowarzyszeniu Bibliotekarzy, którego członkiem został w 1956 r., działał aktywnie w Zarządzie Okręgu Stołecznego. Pełnił funkcję sekretarza ZO SBP, skarbnika, członka Sądu Koleżeńskiego. Był członkiem Zarządu Sekcji Bibliotek Fachowych. Był przewodniczącym Zespołu ds. Organizacyjno-Zawodowych powołanego przez ZO SBP w 1973 r. Od 1965 r. Był członkiem Komisji Oceny Projektów Inwestycyjnych NOT. Od 1961 r. był członkiem Wojewódzkiej Komisji Upowszechniania Książki i Prasy Technicznej NOT.

We wszystkich zakładach pracy podkreślano jego wysokie kwalifikacje, które nabył drogą ustawicznego kształcenia i doskonalenia zawodowego, wyjątkowe zaangażowanie w pracy, koleżeńskość i życzliwość dla ludzi. Za swoją oddaną pracę był odznaczany i nagradzany m. in.:

w 1964 r. - nagrodą pieniężną przez Stołeczną Radę Narodową
w 1965 r. - odznaką "Zasłużony Działacz Kultury"
w 1966 r. - z okazji Dnia Nauczyciela - nagrodą pieniężną Ministra Kultury i Sztuki
w 1972 r. - Honorową Odznaką SBP
w 1980 r. - Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski