Choć Bułgaria oficjalnie nie uznała się za kraj wolny od GMO, co nie byłoby możliwe w myśl prawa unijnego, najnowsze poprawki w bułgarskiej ustawie dotyczącej GMO są zbliżone jednak do zakazu – w ciągu najbliższych pięciu lat w Bułgarii nie będzie miejsca na produkty zmodyfikowane genetycznie.
W lutym 2010 roku Komisja ds. Środowiska i Wody Parlamentu Bułgarskiego podjęła decyzje o 5-letnim zakazie organizmów modyfikowanych genetycznie (GMO). Zakaz ten jest następstwem protestów, do jakich doszło w pięciu głównych miastach kraju: Sofii, Ruse, Warnie, Płowdiwie i w Wielkim Tyrnowie.
Zebrano ponad 15.000 podpisów pod petycja wpierająca „Bułgaria wolna od GMO“ i 5.000 podpisów pod żądaniem zakazu uprawy kukurydzy MON81. Premier Bojko Borisow otrzymał 2 tysiące pocztówek namalowanych przez dzieci apelujące, by Bułgaria została krajem wolnym od GMO.

Według Narodowego Ośrodka Badan Opinii Publicznej z siedzibą w Sofii, znaczna większość (97 proc.) społeczeństwa uważa, że roślin modyfikowanych genetycznie nie powinno wprowadzać się do produkcji rolnej. W odpowiedzi na głos opinii publicznej, 18 marca bułgarski parlament wypowiedział się za zaostrzeniem ustawy, która obecnie skutecznie hamuje uprawę roślin zmienionych genetycznie – zarówno w celach przemysłowych, jak i naukowych.

Ustawa wymaga bowiem zachowania strefy ochronnej o szerokości co najmniej 30 km miedzy uprawą GMO a obszarami chronionymi – zarówno w ramach projektu Natura 2000, jak i parkami narodowymi. Jako, że Bułgaria jest stosunkowo niewielkim krajem z siecią parków narodowych obejmujących obszar prawie 1/3 całego państwa, strefa ochronna o szerokości 30 km jest na terenach objętych ochroną faktycznie niemożliwa. Oznacza to w konsekwencji, że uprawy GMO będą w Bułgarii niemożliwe.

Wprowadzono poza tym jednoznaczny zakaz używania zmienionych genetycznie wariantów sześciu rodzajów upraw, które dla bułgarskiego rolnictwa mają strategiczne znaczenie: chodzi tu o zboża, owoce, warzywa, róże, tytoń oraz bawełnę.

Zmiany w ustawie zakazują nawet rodzajów GMO zaakceptowanych przez Komisję Europejską: zmienionych genetycznie ziemniaków Amflora z firmy BASF oraz trzech rodzajów zmienionej genetycznie kukurydzy firmy Monsanto. Podniesiono również kary pieniężne za łamanie zakazów upraw GMO – do miliona BGN (511.325 euro). Zaostrzenie przepisów spotkało się z aprobatą przeciwników inżynierii genetycznej.

Milen Sotyanow z bułgarskiego stowarzyszenia Bioproducts powiedział: „Chcemy, by w 2010 roku w Bułgarii 8% wszystkich pól uprawnych przeznaczonych było pod produkcję ekologiczna.“ W chwili obecnej upraw ekologicznych jest w Bułgarii zaledwie 0,16%. Perspektywy są jednak dobre: opozycyjny poseł Lyutvi Mestan ogłosił, że 70% obszarów uprawowych w Bułgarii nadaje sie pod uprawy ekologiczne.

Literatura:

1. Na podstawie: Biuletyn Informacyjny Rolnictwa Ekologicznego Europy Środkowej i Wschodniej 2010 nr 26, s. 6-7